Việc chi trả lương hưu và trợ cấp BHXH qua tài khoản ATM đem lại nhiều lợi ích thiết thực cho người hưởng. Người hưởng không cần trực tiếp đến điểm chi trả để nhận tiền mặt, giúp giảm thời gian chờ đợi và hạn chế việc phải đi lại nhiều lần. Hình thức này đặc biệt phù hợp với người cao tuổi, người có sức khỏe yếu hoặc trong điều kiện thời tiết mưa bão. Bên cạnh đó, người hưởng cũng có thể chủ động lựa chọn thời điểm rút tiền tại nhiều địa điểm khác nhau hoặc thực hiện thanh toán trực tuyến khi cần thiết. Không chỉ tạo thuận lợi cho người dân, chi trả qua tài khoản còn giúp cơ quan BHXH và đơn vị chi trả giảm áp lực trong việc quản lý và tổ chức chi trả tiền mặt, góp phần hạn chế nguy cơ thất lạc, sai sót trong quá trình thực hiện, đồng thời đáp ứng yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi phương thức phục vụ theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, lấy người dân làm trung tâm.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực tế tại địa bàn quản lý của BHXH cơ sở Lâm Thao còn gặp không ít khó khăn, vướng mắc. Tại xã Đồng Lương, đến hết tháng 5/2026 mới có 127/540 người đang hưởng hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng bằng tiền mặt, đạt tỷ lệ 23,52%. Lý do đại đa số người hưởng đã quen với hình thức nhận tiền mặt nhiều năm nên còn tâm lý e ngại khi tiếp cận công nghệ, lo sợ thao tác sai hoặc bị mất tiền trong tài khoản.

Trường hợp ông C.X.A, 69 tuổi, Thông Vạn Phong, xã Đồng Lương, cho biết: “Tôi lớn tuổi rồi, không biết sử dụng điện thoại thông minh hay máy rút tiền ATM nên vẫn muốn nhận tiền mặt cho yên tâm. Mỗi tháng ra điểm chi trả gặp mọi người, hỏi thăm nhau là vui”. Tương tự, bà L.T.L, 86 tuổi, đang hưởng trợ cấp mất sức lao động, chia sẻ rằng bà có tuổi rồi, từng nghe nhiều thông tin về các vụ lừa đảo qua điện thoại nên không muốn mở tài khoản ngân hàng vì sợ bị kẻ gian lợi dụng.

Ngoài yếu tố tâm lý, một số khó khăn khác cũng ảnh hưởng đến tiến độ triển khai như: nhiều người dân chưa có điện thoại thông minh; số điện thoại chưa được xác thực thông tin, khoảng cách từ nơi ở đến cây ATM hay phòng giao dịch ngân hàng còn xa; một số trường hợp thông tin cá nhân chưa đồng bộ với dữ liệu dân cư nên việc mở tài khoản gặp khó khăn.

Xác định đây là nhiệm vụ rất khó khăn cần được tập trung triển khai quyết liệt, BHXH cơ sở Lâm Thao đã chủ động thực hiện nhiều giải pháp để triển khai có hiệu quả trong vận động người nhận chế độ BHXH qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt, cụ thể: Chủ động tham mưu cho Đảng ủy, Ủy ban Nhân dân xã phối hợp, đẩy mạnh công tác tuyên truyền vận động, khuyến khích phát triển người nhận các chế độ bảo hiểm xã hội qua tài khoản cá nhân; giao chỉ tiêu đến từng chi bộ trực thuộc, khu dân cư. Phối hợp với cơ quan, ban, ngành có liên quan, Trung tâm dịch vụ sự nghiệp công tăng cường tuyên truyền chủ trương đẩy mạnh thanh toán không dùng tiền mặt của Chính phủ.  Phối hợp với Bưu điện khu vực rà soát, kiểm tra tình trạng người hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng, trực tiếp vận động, hướng dẫn tại điểm chi trả vào ngày chi trả hàng tháng. Ngoài ra, đơn vị cũng đề xuất các ngân hàng tiếp tục đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản cho người cao tuổi; bố trí nhân viên hỗ trợ tại điểm chi trả; nghiên cứu mở rộng thêm điểm đặt ATM hoặc điểm giao dịch lưu động tại khu vực đông người hưởng nhằm tạo thuận lợi hơn cho người dân.

Cùng với đó, cán bộ BHXH phối hợp với cán bộ UBND xã, các ngân hàng tăng cường “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, trực tiếp hỗ trợ người dân mở tài khoản, hướng dẫn thao tác sử dụng thẻ ATM, cài đặt ứng dụng ngân hàng số và cảnh báo các hình thức lừa đảo phổ biến để người dân an tâm sử dụng.

Ảnh: Viên chức BHXH cơ sở Lâm Thao phối hợp với cán bộ phòng VH-XH xã Đồng Lương, cán bộ Ngân hàng Lộc Phát Cẩm Khê hướng dẫn thủ tục nhận lương hưu qua ATM

Thực tế, có nhiều trường hợp người hưởng dần thay đổi nhận thức sau khi được cán bộ BHXH tuyên truyền, hướng dẫn cụ thể. Điển hình như ông B.V.Đ, trú tại Thôn Thống Nhất, xã Đồng Lương, đang hưởng chế độ hưu quân đội, trước đây kiên quyết nhận tiền mặt do chưa quen sử dụng thẻ ATM, sợ lừa đảo. Sau nhiều lần được cán bộ BHXH và nhân viên ngân hàng trực tiếp hướng dẫn cách kiểm tra số dư, rút tiền và bảo mật thông tin tài khoản, ông đã đồng ý đăng ký chuyển sang nhận lương hưu qua ATM và vận đông anh em họ hàng đang hưởng chế độ thực hiện chuyển đổi.

Kết quả từ những giải pháp hợp lý kết hợp với kiên trì vận động thuyết phục người hưởng chuyển đổi hình thức nhận chế độ BHXH, đến ngày 15/8/2026 tỷ lệ người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt trên địa bàn xã Đồng Lương đã đạt 100%.

Việc chuyển đổi từ nhận lương hưu, trợ cấp BHXH bằng tiền mặt sang nhận qua tài khoản ATM là xu thế tất yếu trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Dù còn những khó khăn bước đầu, song với sự vào cuộc quyết liệt của cơ quan BHXH, chính quyền địa phương và sự đồng thuận của người dân, hình thức chi trả hiện đại này đã và đang được nhân rộng, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ và xây dựng nền an sinh xã hội văn minh, hiện đại./.